تاريخچه عينک

نسخه قابل چاپارسال به دوستان

بنظر مي رسد در زمان مصريها، يوناني ها و رومي هاي باستان هيچ گونه وسيله کمک بينايي وجود نداشته است اين نظر از روي نامه يک فرد رومي که صد سال پيش از ميلاد نوشته شده ودر ان تاکيد دارد او بخاطر سن زيادش واينکه ديگر نمي تواند مطالعه کند وبراي اينکار بايد به برگانش متکي باشد استعفا مي دهد تائيد مي گردد مشهور است که تراژدي نويس رومي Seneca که در سال چهارم پيش از ميلاد مي زيسته است کتابها را با نگاه کردن از طريق يک کره شيشه اي پر اب که باعث بزرگنمايي مي شده مطالعه مي کرده است Nero از يک زمرد که انرا نزديک چشمش نگه مي داشته است براي تماشاي جنگ گلادياتورها استفاده مي کرده است البته اين دليل کافي براي اين نيستکه بگوييم رومي ها از خواص لنزها اطلاعي داشته اند زيرا اين احتمال وجود دارد که نرو از زمرد بخاطر رنگ سبز ان که باعث کاهش نور خورشيد مي شود استفاده مي کرده است.
Plomy اصول کلي بزرگنمايي را شرح داده ولي لنزهايي که در ان موقع وجود داشته است براي بزرگنمايي مناسب نبوده است قديمي ترين لنز شناخته شده در خرابه هاي Nineveh باستاني کشف شده که از کريستالهاي سنگي جلا داده شده ساخته شده است و قطر ان يک و نيم اينچ مي باشد.
اريستوفان در کتاب ابرها از يک شيشه نام مي برد که براي ايجاد سوراخهايي در پوست خشک حيوانات بکار برده مي شده است و همچنين استفاده از شيشه هاي سوزان را براي پاک کردن نوشته از روي قرص موم ذکر مي کند طبق اظهار Pliny پزشکان انرا براي سوزاندن زخم ها استفاده مي کرده اند.
در حدود سال صدم بعد از ميلاد سنگ مخصوص مطالعه يا انچه که ما انرا به عنوان شيشه بزرگنمايي کننده مي شناسيم پديدار شد اين وسيله در واقع قطعه اي از يک کره شيشه اي بود که در مقابل متن مورد مطالعه قرار داده مي شد تا حروف را بزرگ نمايد اين وسيله راهبان پير را قادر به مطالعه مي ساخت و احتمالا اين نخستين وسيله کمک بينايي بوده است.
ونيزيها ياد گرفتند که شيشه را براي ساختن اين وسيله توليد نمايند وبعدها نيز لنزهايي را که بجاي قرار گرفتن بر روي متن مورد مطالعه در يک فريم در مقابل چشم جاي مي گرفت.
بعضي وقتها گفته مي شود که چينيها عينک را دو هزار سال قبل ساخته اند ولي ظاهرا آنها تنها از اين وسيله براي مراقبت از چشم ها يشان در برابر نيروهاي شيطاني استفاده مي کرده اند در سال 1268 Roger Bacon فيلسوف انگليسي در کتاب Opus Majus نوشت.
. اگر کسي حروف يا اشياء ريز را از طريق يک کريستال يا شيشه يا ماده شفاف ديگر نگاه کند و آن شئي شبيه قطعه تحتاني يک کره باشد در حاليکه طرف محدب آن بطرف چشم باشد او خواهد توانست حروف را بهتر ببيند و حروف بزرگتر بنظر خواهند آمد.
بنابراين چنين وسيله اي ميتواند براي همه مفيد باشد و آنهايي که چشمانشان ضعيف تر باشد خواهند توانست حروف را بهتر ببينند حتي اگر حروف خيلي کوچک باشند .
درسال 1289 در يک کتاب با عنوان Trait decon unit dela famille di popozo نوشته شده که من بقدري داثر کهولت ناتوان شده ام که بدون وسيله اي که به نام عينک معروف است نميتوانم بخوانم يا بنويسم . اين وسيله اخيرا به افراد مسن که دچار ضعف بينايي هستند اختراع شده است واو اظهار ميدارد که بيست سالي بيش نيست که هنر عينک سازي که از مفيدترين هنرهاي روي زمين است کشف شده است من خودم فردي را که آنرا براي نخستين بار ساخته ديده وبا او صحبت کرده ام نام نخستين ابداع کننده عينک نا شناس باقي مانده است .
نخستين تابلوي هنري شناخته که در آن عينک بکاررفته توسط Tomaso da modena در سال 1352 ترسيم شده است او دو برادررا نشان ميدهد که در حال مطالعه هستنند ويکي از آنها يک شيشه بزرگ کننده را نگه داشته وديگري عينکي بر روي بيني خود دارد اگرچه Tomaso در اين کار پيشقدم شد ولي ساير نقاشان عينک را بر روي بيني همه افراد قرار ميدادند که احتمالا نشانه اي از دانش وخرد واحترام بود .
از قرن چهاردهم به بعد نقاشان چهره هايي از St. lucy را رسم کرده اند که اغلب عينک مخصوص خودش را با خود دارد.
يکي از مهمترين پيشرفتهايي که در ساخت عينک در قرن شانزدهم بوجود امد معرفي عدسيهاي مقعر براي اصلاح نزديک بيني بود Pop leox که خودش نزديک بين بود از عينکهاي مقعر در هنگام شکار استفاده نمد و ادعا نمود که اين عينک او را قادر ساخته تا از همراهانش بهتر ببيند .
نخستين عدسيهاي عينک از جنس کوارتز بودند زيرا شيشه هنوز ابداع نشده بود عدسيها بر روي فريمهايي از جنس استخوان و فلز و حتي چرم سوار مي شدند.
استفاده از عينک از ايتاليابه کشورهاي ديگر مانند فرانسه .آلمان واسپانيا نيز گسترش يافت در انگلستان در سال 1629 يک شرکت عينک سازي تاسيس شد در آرم آن سه عدد عينک ديده مي شود وشعار اينست :امکاني جديد براي افراد مسن .
از لحظه اي که عينک اختراع شد مشکلي وجود داشت که تقريبا براي 350 سال حل نشده باقي ماند :"چگونگي قرار گرفتن عينک بر روي صورت" باتمام پيشرفتهايي که در طي سالها صورت پذ يرفت فرم عينک يکي از بهترين نمونه هاي ضعف مهندسي طراحي بود.
مرکز ثقل ومرکز چرخش خيلي از هم دور بودند وبنابراين امکان نگهداري عدسيها در جايگاه دلخواه وجود نداشت فريمها تا حد زيادي به بيني اتکا داشتند که از نظر اندازه شکل و سفتي در بين افراد مختلف متغير بود وهمينطور به گوش که از نظر تقارن و شکل محافظ غضروفي آن ودر ميزان مويي که بين فريم و گوش وجود دارد متغير بود .
براي اين عينک لازم بود که صفحه عدسيها عمود بر محور بينايي باشداگر جه که اين امر از نظر هندسي تنها براي يک جهت نگاه امکان پذ ير است( ودر ساير جهات نگاه تغييراتي در قدرت اسفروسيلند ر روي مي دهد)
همچنين لازم است تا مرکز اپتيکي هر عدسي دقيقا در مرکز هر مردمک قرار داده شود و ظاهرا اين امر غير ممکن است زيرا چشم ها دائما حرکت مي کنند و انواع حرکات مختلف را نشان مي دهند.
عينک سازان اسپانيايي در قرن هفدهم نوارهاي حريري را امتحان کردند که مي شد انها را به فريم متصل نمود و سپس انرا بدور گوش حلقه زد ميسيونر هاي ايتاليايي واسپانيايي مدلهاي جديد عينک را به چين منتقل کردند چيني ها قطعاتي از سراميک يا فلز را به جاي نوارهايي که بدور گوش حلقه مي شد بکار بردند اين ابداع بلا فاصله در همه جا منتشر شد.
در سال 1752 Jamer Ayscough اخرين اختراع خودش - عينکي با دسته هاي داراي لولاي دوگانه را تبليغ نمود اين عينک بسرعت در همه جا انتشار يافت ودر نقاشي ها ،کتب و کاريکاتور هاي اين دوره بوفور يافت مي شود عدسيها از شيشه رنگي ويا شيشه ساده ساخته مي شدند.
Ayscough احساس نمود که شيشه سفيد اثرات خوبي بر روي چشم ندارد وبه همين دليل شيشه هاي آبي و سبز را توصيه نمود.
مردن وزنان اروپايي بويژه فرانسويها در مورد استفاده از عينک خيلي خويشتن داري بخرج مي دادند اشراف پاريس تنها عينک را در پنهان استفاده مي کردند مردم امگلستان و فرانسه از عينک هاي که براحتي پنهان مي شد استفاده مي کردند اما در اسپانيا عينک در ميان همه اقشار رايج بود زيرا مردم فکر مي کردند که عينک باعث مي شود آنها مهمتر وبا وقار تر بنظر ايند.
آمريکاييها ي استعمار گر ي که مسن ويا دور بين بودند عينک را از اروپا وارد نمودند عينک اساسا مخصوص استعمارگران باسواد و صاحب نفوذي بود که نياز به يک وسيله باارزش وگرانبها داشتنددر اوايل سده هجدهم قيمت عينک در حدود 200 دلار بود.
بنيامين فرانکلين در سال 1780عينک هاي دو کانوني را ابداع نمود او بعدها نوشت : من دو عدد عينک قديمي داشتم که يکي را براي مطالعه و ديگري را براي ديدن مناظر دور بکار مي بردم وقتي که در يافتم که اين تغيير عينک ها برايم مشکل افرين است من شيشه هاي هر دو عينک را نصف کردم ونيمي از هر کدام را در يک فريم جاي دادم بدين ترتيب من هميشه از يک عينک استفاده مي کنم وتنها کافيست که چشمانم را بالا يا پايين ببرم تا بتوانم هم دور وهم نزديک را ببينم.
عدسيهاي عينک دو ديد در نيمه نخست قرن نوزدهم پيشرفت کمي پيدا نمودند واژه دوکانوني و سه کانوني توسط Isaac Hawkins که عينک هاي سه کانوني را در 1827 معرفي نمود ابداع شد.
بين سالهاي1781 و1789 عينکهاي نقرهاي با دسته هاي لغزنده در فرانسه ساخته شد ولي گسترش عمومي ان تا قرن نوزدهم طول کشيد.
Monocleکه در ابتدا eye ring ناميده مي شد در سال 1800 در انگلستان معرفي شد.
يک جوان اتريشي به نام Jf.Voigtlander که اپتيک را در لندن فرا گرفته بود ايده Monocle را با خود به آلمان برد او در سال 1814 شروع به ساخت Monocle در وين نمود وانرا منتشر نمود نخستين استفاده کنندگان از مردان طبقات بالا جامعه بودند بعد از جنگ جهاني اول از اعتبار ان کاسته شد که البته بي ارتباط با ارتش المان ن.بود
loregnete دو عد سي در يک فريم بود که استفاده کننده انرا با يک دسته طرفي نگه مي داشت يکي ديگر از ابداعات قرن هجدهم بود ( توسط يک انگليسي به نام Adams ) فريم ودسته اغلب بطرز هنر مندانه اي تزئين مي شد زيرا توسط خانمها مورد استفاده قرار مي گرفت و بيشتر به عنوان يک وسيله تزئيني مورد استفاده قرار مي گرفت تا يک وسيله کمک بينايي تا پايان قرن نوزدهم همچنان رايج بود.
عينک هاي پنسي يا Pince-nez در دهه 1840 پديدار گشتند ولي اين در نيمه دوم قرن نوزدهم بود که تحول عمده اي در رواج اين عينک ها در ميان مردان وزنان بوجود امد.
در قرن نوزدهم مسئوليت انتخاب لنز صحيح برعهده مشتري بود حتي وقتي که از عينک ساز خواسته مي شد که لنز صحيح را براي انها انتخاب نمايد او اين کار بصورت تصادفي واتفاقي انجام مي داد.
در شروع قرن بيستم دکتر Norburne Jenkins در ژورنال اپتيک نوشت : استفاده از عينک در خاج از خانه يک ضرورت است عينک براي خانمها چندان جذاب نيست در واقع بيشتر مردم انرا تحمل مي کنند زيرا به انها گفته مي شود که استفاده تمام وقت از ان تنها راه جلوگيري از بروز مشکلات جدي براي چشم است.
عليرغم اين نوع اظهار نظر ها انواع متعددي از عينک ولوازم اپتيکي در دسترس بودند ودر محلهاي عمومي مورد استفاده قرار مي گرفتند عينک هاي داراي شيشه هاي گرد بزرگ و با فريم هايي از لاک لاکپشت در سال 1914 رايج گشتند.
اکنون زماني فرا رسيده بود که انسان بجاي اينکه از داشتن عينک خجالت زده باشد واقعا از داشتن ان احساس غرور کند عينک هاي بزرگ مد ور و عينک هاي پنسي در قرن بيستم نيز مورد استفاده قرار گرفتند در دهه سي تاکيد زيادي برروي مدل عينک مي شد وانواع مختلفي از فريم هاي عينک در دسترس بودند.
در 1938 Rosenthal نوشت که عينک هاي پنسي هنوز توسط پير زنان و پيرمردان مورد استفاده قرار مي گيرد و توسط عده کمي در ايالات متحده بکار برده مي شود در دهه سي استفاده از عينک هاي افتابي بسيار فراگير شد.

منبع (منابع): 
وبلاگ اپتومترى ايران
مطالب مرتبط: